زیباییشناسی دیجیتال و فیلترهای تصویر در برابر تنوع بدنی
فیلترهای هوشمصنوعیمحور زیبایی، ویژگیهای چهره و بدن را بر اساس یک الگوی از پیش تعریفشده تعدیل میکنند: پوست صافتر، چانه باریکتر، چشمان درشتتر، اندام لاغرتر. پژوهشی که در نشریه ScienceDirect منتشر شده، مفهوم تازهای به نام «مقایسه اجتماعی-خود» (Social Self-Comparison) را معرفی میکند
پردازش چهره و هیجان در افراد با آسیب بینایی
تصور کنید هر روز با کسانی گفتوگو میکنید که نمیتوانید لبخند، اخم یا تعجب را بر چهرهشان ببینید. این، واقعیت زندگی میلیونها انسان در سراسر جهان است که با درجاتی از آسیب بینایی زندگی میکنند. چهره، نقشهای پویا از هیجانها و هویت است و بخش چشمگیری از ارتباط غیرکلامی ما از راه حالتهای چهره منتقل میشود. کاهش یا فقدان این ورودی حسی میتواند فهم نیات، احساسات و حتی شناسایی افراد را دشوار کند.
فناوری تطبیقی برای سالمندان بجای فناوری عمومی، سالمندمحور
جهان با سرعتی بیسابقه در حال پیر شدن است. تا سال ۲۰۵۰، از هر پنج نفر در کرهٔ زمین، یک نفر بالای ۶۰ سال سن خواهد داشت. در این میان، فناوریهای دیجیتال با چنان شتابی در حال پیشروی هستند که شکاف میان «آنچه ساخته میشود» و «آنچه سالمندان واقعاً نیاز دارند» هر روز عمیقتر میشود.
تسهیلگری در عصر شبکههای اجتماعی، فرصتها و مخاطرات
شبکههای اجتماعی مرزهای سنتی تسهیلگری را درنوردیدهاند. امروز یک تسهیلگر CBR میتواند با یک استوری اینستاگرام، صدها خانواده را از یک خدمت جدید آگاه کند؛ با یک گروه واتساپ، مددجویان پراکنده را به یک جامعهٔ حمایتی تبدیل نماید؛ و با یک پویش توییتری، توجه سیاستگذاران را به یک بیعدالتی ساختاری جلب کند. اما همین ابزارها، شمشیری دولبه هستند:
تسهیلگری در عصر هوش مصنوعی، نقشهای جدید، مهارتهای جدید
مصنوعی دیگر یک رؤیای علمی-تخیلی نیست؛ این فناوری هماکنون در حال نفوذ به عرصهٔ توانبخشی، مددکاری اجتماعی و خدمات بهداشتی است و نقش تسهیلگران مبتنی بر جامعه (CBR) را بهطور بنیادین دگرگون میکند. از چتباتهای سلامت روان و سیستمهای تشخیص گفتار برای افراد با اختلالات تکلم گرفته تا الگوریتمهای پیشبینیکنندهٔ عوارض، هوش مصنوعی ابزارهایی قدرتمند در اختیار تسهیلگران قرار میدهد.
قطعی برق و وابستگی به دستگاههای پزشکی: بحران خاموش
برای یک فرد دارای معلولیت که زندگیاش به ونتیلاتور، دستگاه اکسیژنساز، پمپ تغذیه یا صندلی چرخدار برقی وابسته است، قطع برق یک «ناراحتی موقت» نیست، بلکه تهدیدی مستقیم علیه حیات است. این مقاله با رویکردی میانرشتهای (مهندسی برق، سلامت عمومی، مدیریت بحران، مطالعات معلولیت و مددکاری اجتماعی) به تحلیل پدیدهٔ قطع برق در بستر وابستگی به تجهیزات پزشکی میپردازد. نخست، انواع دستگاههای حیاتی و جمعیت در معرض خطر شناسایی میشوند. سپس، علل قطعی برق و چالشهای زیرساختی، از جمله در ایران، بررسی میگردد. پیامدهای جسمی، روانی و اجتماعی قطع برق برای این گروه تحلیل میشود. در ادامه، راهبردهای چندلایهٔ تابآوری – از برنامهٔ آمادگی فردی و باتریهای پشتیبان گرفته تا ژنراتورها، سیستمهای خورشیدی، شبکههای همسایگی و سیاستهای حمایتی – تشریح میگردد. یک برنامهٔ عملی دهگامی برای تسهیلگران توانبخشی مبتنی بر جامعه (CBR) ارائه میشود تا بتوانند به افراد دارای معلولیت در آمادگی برای قطع برق، تهیهٔ منابع پشتیبان، و مدیریت بحران یاری رسانند.
نرمافزارهای خانه هوشمند و اتوماسیون برای افراد با محدودیت حرکتی
تصور کنید ساعت ۶ صبح است. پردهها بهآرامی باز میشوند، چراغ خواب با نوری ملایم روشن میشود، کتری برقی شروع به جوشآوردن آب میکند و اخبار صبحگاهی از بلندگوی کنار تخت پخش میشود. برای بسیاری از ما، این تصویر شاید تجملی به نظر برسد. اما برای فردی با ضایعهٔ نخاعی گردنی که قادر به حرکت دادن هیچیک از اندامهای خود نیست، یا برای سالمندی با آرتروز پیشرفته که هر بار بلندشدن از تخت با درد همراه است، چنین خانهای نه یک رویای لوکس، که یک ضرورت برای زندگی مستقل و باکرامت است.
کفشهای ارتوپدی و زیبایی،از ضرورت پزشکی تا طراحی فراگی
کفش ارتوپدی (Orthopedic Shoe) یک «وسیلهٔ پزشکی تجویزی» است که برای اصلاح یا جبران ناهنجاریهای ساختاری و عملکردی پا، توزیع مجدد فشارهای کف پایی، محافظت از نواحی آسیبپذیر، یا تسهیل راه رفتن طراحی میشود (Janisse & Janisse, 2006). این کفشها معمولاً توسط پزشک متخصص طب فیزیکی و توانبخشی یا ارتوپدی تجویز، و توسط «ارتوتیست» (Orthotist) یا «کفاش ارتوپدی» بهصورت سفارشی ساخته یا تنظیم میشوند.