خانوادههای دارای بیش از یک عضو دارای معلولیت
این روایت، داستان هزاران خانواده در ایران است. خانوادههایی که نه با «یک»، که با «دو یا چند» عضو دارای معلولیت زندگی میکنند. بر اساس آمارهای رسمی، حدود ۱۰-۱۵ درصد از خانوادههای دارای عضو معلول، با «معلولیت چندگانه در خانواده» (Multiple Disabilities in Household) روبرو هستند (سازمان بهزیستی کشور، ۱۴۰۱). این خانوادهها، با چالشهایی روبرو هستند که از «جمع سادهٔ مشکلات» فراتر میرود. اینجا، «اثر تصاعدی» (Multiplicative Effect) حاکم است: فشار مراقبتی، نه «دو برابر»، که «چندین برابر» میشود. منابع مالی، نه «تقسیم»، که «تهی» میگردد. و سلامت روانی مراقبان، نه «خسته»، که «فرسوده و نابود» میشود.
سالمندی با معلولیت مادرزادی: پیری زودرس
این مقاله، یک راهنمای تخصصی و کاربردی برای سه گروه اصلی نوشته شده است: افراد دارای معلولیت مادرزادی که در آستانهٔ میانسالی و سالمندی قرار دارند و نیازمند راهنمایی برای مدیریت بدن در حال تغییر خود هستند، خانوادهها و مراقبان که بار اصلی حمایت از این افراد را بر دوش دارند، و تسهیلگران و مددکاران محلی که در چارچوب برنامهٔ توانبخشی مبتنی بر جامعه (CBR) میتوانند نقش حیاتی در «غربالگری زودهنگام»، «آموزش»، و «حمایتگری» ایفا کنند.
بهداشت جنسی در دختران و زنان دارای معلولیت ذهنی و شناختی
شکاف میان «بلوغ زیستی» و «بلوغ شناختی»، هستهٔ مرکزی بحران بهداشت جنسی در زنان و دختران دارای معلولیت ذهنی و شناختی است. بدن یک دختر ۱۳ ساله با سندرم داون، همان تغییرات هورمونی، همان چرخهٔ قاعدگی، و همان تمایلات جنسی را تجربه میکند که همسالان بدون معلولیتش. اما نظامهای بهداشتی، آموزشی، و حمایتی، این زنان را عمدتاً در مقولهٔ «کودک ابدی» (Eternal Child) طبقهبندی میکنند و هرگونه نیاز مرتبط با سلامت جنسی و باروری آنها را یا «غیرضروری» میپندارند، یا «خطرناک». نتیجهٔ این پارادوکس، یک «فاجعهٔ خاموش» است: زنانی که بدنشان بالغ است، اما نه دانش محافظت از آن را دارند، نه اجازهٔ صحبت دربارهاش را، و نه دسترسی به خدمات بهداشتی متناسب با نیازشان.
سلامت دهان و دندان در افراد دارای معلولیت ذهنی و شناختی
این مقاله، یک راهنمای تخصصی و در عین حال کاملاً کاربردی برای سه گروه اصلی نوشته شده است: والدین و مراقبان که در خط مقدم مراقبت از سلامت دهان فرزندشان قرار دارند، تسهیلگران و مددکاران محلی که در چارچوب برنامهٔ توانبخشی مبتنی بر جامعه (CBR) و طرح «بهداشت دهان و دندان در CBR» سازمان بهزیستی فعالیت میکنند، و خودِ افراد دارای معلولیت ذهنی و شناختی که حق دارند از خدمات سلامت دهان باکیفیت و محترمانه بهرهمند شوند. هدف ما، «سرزنش» یا «ایجاد استرس بیشتر» نیست. هدف، «توانمندسازی» شماست: درک کنید که «چرا» این مشکل به وجود میآید، «چه کارهایی» میتوانید در خانه انجام دهید، «چگونه» فرزندتان را برای ویزیت دندانپزشکی آماده کنید، و «کجا» میتوانید کمک تخصصی پیدا کنید.
جزایر گرمایی شهری و افراد با آسیب نخاعی ، خطرات پنهان، راهکارهای عملی و نقش تسهیلگران
مردادماه ۱۴۰۲، شهر اهواز. دمای هوا از ۵۰ درجه سانتیگراد عبور کرده است. در آپارتمانی کوچک در یکی از محلههای مرکزی شهر، «امیر»، مرد ۳۸ سالهای که از ۸ سال پیش بر اثر سانحهٔ رانندگی دچار ضایعهٔ نخاعی در سطح مهرهٔ T6 شده، روی تخت خود دراز کشیده است. کولر آبی خانه، از صبح خراب شده و تعمیرکار هم نیامده. امیر احساس میکند بدنش به طرز عجیبی داغ شده، اما عرق نمیکند. پوستش خشک و سوزان است. گیج و منگ شده و نمیداند که فشار خونش به شدت افت کرده است. همسایهاش، که برای رساندن ناهار آمده، او را در آستانهٔ گرمازدگی شدید پیدا میکند و با اورژانس تماس میگیرد. امیر آن روز را در بخش مراقبتهای ویژهٔ بیمارستان سپری کرد. پزشک گفت: «اگر یک ساعت دیرتر رسیده بودید، ممکن بود زنده نماند.»